California, İnternet Takip Teknolojilerine Dava Hakkını Kısıtlayan Yeni Yasayı Onayladı

California Valisi Gavin Newsom, eyaletin 57 yıllık köklü gizlilik yasası olan California Invasion of Privacy Act (CIPA) üzerinde kritik bir değişikliğe imza attı. İmzalanan SB 690 yasası, internet tabanlı takip teknolojileri kullanan şirketlere karşı bireysel dava açma hakkını önemli ölçüde kısıtlıyor. 2015 yılında yasaya eklenen ve şirketlerin izinsiz takip araçları kullanması durumunda ihlal başına 5.000 dolara kadar tazminat ödemesini öngören madde, bu düzenlemeyle birlikte işlevsiz hale getirildi.

Söz konusu yasa değişikliği, internet sitelerinde kullanılan çerezler, analiz yazılımları ve pikseller gibi yaygın araçların yasal süreçlerde kötüye kullanıldığı gerekçesiyle gündeme geldi. Eyalet meclisi komitesi, bu araçların kullanımı nedeniyle şirketlere binlerce dava açıldığını ve bu durumun özellikle küçük işletmeleri zor durumda bıraktığını belirtti. Vali Newsom, imza açıklamasında, günümüzün karmaşık teknoloji dünyasında, eski bir yasaya dayanılarak açılan bu davaların işletmeler üzerinde haksız bir yük oluşturduğunu ifade etti.

Elektronik Sınır Vakfı (EFF) ve çeşitli sivil toplum kuruluşları, yasanın dijital gizlilik haklarına büyük bir darbe vurduğunu savunuyor. Uzmanlar, bu değişikliğin şirketlerin tüketicilere ait verileri toplamasına, işlemesine ve üçüncü taraflara satmasına karşı bireylerin elindeki en güçlü yasal kozu ortadan kaldırdığını belirtiyor. Özellikle kolluk kuvvetlerinin veya veri simsarlarının, bireyleri siyasi görüşleri veya sağlık tercihleri üzerinden hedef alabileceği bir ortamda, bu yasal korumanın kaldırılmasının ciddi riskler taşıdığı vurgulanıyor.

2025 yılı verilerine göre, söz konusu yasa maddesi kapsamında açılan dava sayısının 4.000'i aştığı tahmin ediliyor. Hukuk firmaları, şirketlere karşı on binlerce ihtar mektubu gönderildiğini ve işletmelerin yüksek tazminat riskinden kaçınmak için hızlıca uzlaşma yoluna gittiğini raporluyor. California, 2018 yılında yürürlüğe giren kapsamlı gizlilik yasalarıyla veri brokerlarına karşı sıkı denetimler uygulasa da, bu yeni düzenleme dijital takip teknolojileri üzerindeki yasal denetim dengesini şirketler lehine değiştirmiş durumda.